Belgium

In dit tempo wordt de klimaatconferentie van volgend jaar een groot succes

China, Japan, en wie weet binnenkort de Verenigde Staten, kantelen in de goede richting om de opwarming van de aarde tegen te gaan. Klimaatexpert Pieter Boussemaere klinkt optimistisch. 

Pieter Boussemaere

Docent Klimaat (Katholieke Hogeschool VIVES), auteur van onder andere "Tien klimaatacties die werken" en bezieler van https://www.facebook.com/Eerstehulpbijklimaatverwarring/

Het was even zoeken tussen de vele negatieve coronaberichten. Maar de afgelopen dagen en weken viel weldegelijk goed nieuws te rapen. Zo goed zelfs dat ik volledig coronaproof – in mijn living – enkele bescheiden vreugdedansjes maakte. 

Het begon vorige maand met de belofte van China, met voorsprong ’s werelds grootste uitstoter van broeikasgassen, om tegen 2060 klimaatneutraal te draaien. Voor een economische groeireus met tegelijk veel armoede is dat zeker ambitieus. En het countert voor een stuk de eerdere berichten dat de Chinezen hun covid-herstelplannen nog te veel op fossiele brandstoffen zouden richten.

Deze week kwam Japan aan de beurt. De derde grootste economie ter wereld streeft nu officieel naar een netto nuluitstoot in 2050. Daarmee onderschrijft het land van de rijzende zon de beloftes van andere industriële (groot)machten zoals Zuid-Korea, Groot-Brittannië en de Europese Unie. Zij gaven eerder al aan om in 2050 klimaatneutraal te willen draaien.

De EU-28, Zuid-Korea, China, Japan en de VS staan samen in voor ongeveer 55 procent van de globale uitstoot van broeikasgassen

En als Joe Biden de verkiezingen wint, dan voegen ook de Amerikanen zich straks bij de "2050-club". Want Bidens klimaatagenda gaat veel verder dan simpelweg de Verenigde Staten opnieuw laten aansluiten bij het Klimaatakkoord van Parijs. Naast een netto nuluitstoot in 2050, is hij bijvoorbeeld ook voorstander van CO2-heffingen aan de grens of quota voor CO2-intensieve goederen. 

In dit tempo wordt de klimaatconferentie van volgend jaar in het Schotse Glasgow dus een regelrecht succes. Want deze landen staan samen in voor ongeveer 55 procent van de globale uitstoot van broeikasgassen. Bovendien leggen hun voornemens een grote druk op landen als Brazilië, India, Rusland en Australië, om volgend jaar in Glasgow met gelijkaardige beloftes te komen. 

De voornemens leggen grote druk op landen als Brazilië, INdia, Rusland en Australië

Dat steeds meer grote economieën scherpere doelstellingen formuleren, is geen toeval. Iedereen ziet de toegenomen brute gevolgen van de klimaatopwarming, met recordtemperaturen, verlies van zee-ijs en enorme bosbranden die delen van de poolcirkel, Australië en de Verenigde Staten verschroeien.

En vooral: elke bedrijfsleider en elke politicus ziet dat hernieuwbare energie, dankzij schaalvergroting en technologische vernieuwing, nu wel erg goedkoop is. Om een aantal voorbeelden te geven: tussen 2010 en 2019 daalden de kosten van industriële zonneparken met liefst 82 procent. In diezelfde periode werd de productie van wind op land 40 procent goedkoper en op zee 29 procent. Zonnespiegelcentrales, die de zonne-energie opvangen met spiegels, kenden een kostendaling van 47 procent. En ook batterijen concurreren straks makkelijk met hun fossiele tegenhangers.

De energietransitie wordt met het jaar betaalbaarder

De energietransitie wordt zo met het jaar betaalbaarder. Volgens recent onderzoek volstaat het om ongeveer 10 procent van de wereldwijde corona-steunfondsen over te hevelen naar duurzame energiebronnen en ander klimaatbeleid. En het mooie is dat net deze duurzame investeringen de economie en de werkgelegenheid de sterkste impuls geven.

Maar zijn deze nieuwe beloftes voldoende? Het antwoord op deze vraag is dubbel. Streef je naar maximum +1,5 °C tegen 2100, dan schieten deze nieuwe beloftes schromelijk tekort. Dat is slecht nieuws voor koraalriffen, laaggelegen eilanden en talrijke ijsmassa’s. Maar volgens Climate Action Tracker brengen deze nieuwe streefdata, samen met de verkiezing van Joe Biden, wel de veel besproken tweegradengrens weer in het vizier.

Als je dat vergelijkt met de retoriek die wetenschappers en activisten tot voor kort moesten hanteren, is dat een enorme verbetering. Tot vandaag vreesde men nog voor een globale opwarming van +3 tot +6 graden Celsius tegen 2100, wat de menselijke beschaving een dodelijke uppercut zou geven.

We kunnen zo’n resultaat dus bestempelen als een zoveelste mislukking. Of we beschouwen het als een belangrijke stap voorwaarts. Ik kies resoluut voor dat laatste. Want als je geen goed nieuws kunt vieren, duw je ook heel wat potentiële bondgenoten weg. Naadloos dezelfde communicatiestrategie blijven hanteren, gewoon gebaseerd op +3 tot +6 °C zonder deze vorderingen te erkennen, zou daarom een grote inschattingsfout zijn.  

To Trump or not to Trump, het maakt letterlijk een wereld van verschil

Tegelijk mogen we niet naïef zijn. Langetermijndoelen formuleren is relatief makkelijk. Je spreekt over dertig tot veertig jaar in de toekomst. De meeste politici zijn tegen die tijd allang dood en begraven. Effectief klimaatbeleid hangt in de eerste plaats af van de korte en de middellange termijn. En dat wordt nog een zware dobber. Zeker als je weet dat we, naast een snelle CO2-reductie, straks ook op grote schaal CO2 uit de atmosfeer moeten zien te halen.

Bovendien is het lang niet zeker dat Donald Trump volgende week het Witte Huis verlaat. Dan stappen de Verenigde Staten op de dag na de presidentsverkiezingen alsnog uit het Klimaatakkoord van Parijs. Wat landen als Rusland, Saoedi-Arabië of Brazilië een prima excuus geeft om zelf geen (extra) inspanningen meer te leveren. De tweegradengrens – en al zeker de anderhalve gradengrens – mogen we dan op onze buik schrijven. 

To Trump, or not to Trump. Het maakt letterlijk een wereld van verschil. Op 3 november ligt ook ons lot in de handen van de Amerikaanse kiezer. Hopelijk kan ik volgende week een geweldig zot (zoom)feestje geven.

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via [email protected]

Football news:

Steve McManaman: Real Madrid is een verouderingsteam. Ze hebben nieuwe spelers nodig als ze hun vorige hoogten willen bereiken
ISCO zou in januari naar Sevilla kunnen verhuizen. Lopetegui is persoonlijk geïnteresseerd
Bilyaletdinov over de Champions League: Loco kan de groep verlaten. In de 6de ronde kan Bayern worden verslagen. De voormalige Lokomotiv middenvelder Diniyar Bilyaletdinov sprak voor de Champions League wedstrijd, waar de spoorwegwaymen met Salzburg zullen spelen
Zlatan Ibrahimovic: ik dacht erover om met pensioen te gaan, maar ik wilde de mentaliteit van Milaan
In de zomer van 2021 koopt Real Madrid geen Mbappe als gevolg van de crisis (Le Parisien)
Ibra scoort in 39, Buffon sleept in 42, Ronaldo heeft geen plannen om te eindigen. Wordt football echt oud?
Ziyech over wie hem inspireert: Eden Hazard. Een wereldklasse speler